Het handboek *Bewoners-in-the-loop: samen beslissen over AI in de stad* is ontwikkeld door Mike de Kreek en Tessa Steenkamp van het lectoraat Civic Interaction Design van de Hogeschool van Amsterdam. Het bundelt inzichten uit het vierjarige onderzoeksproject Human Values for Smarter Cities en bevat vijftig praktische werkvormen. Deze werkvormen zijn bedoeld om bewoners actief te betrekken bij de ontwikkeling van AI en andere digitale technologieën in de openbare ruimte.

Tijdens de bijeenkomst benadrukten de onderzoekers dat bewoners niet pas aan het einde van een ontwikkeltraject geraadpleegd moeten worden, maar juist vanaf het begin van het ontwerp- en besluitvormingsproces. Design onderzoeker Tessa Steenkamp verwoordde het als volgt: “Het ontwerp van je technologie moet uitnodigen tot publieke bemoeienis. Of dat nou gevraagd of ongevraagd is.” Samen met De Kreek lichtte zij de Co-creatiecyclus toe, een methode uit het handboek die laat zien hoe bewoners gedurende het hele ontwikkelproces kunnen meedenken, meeontwerpen en meebeslissen. Aan de hand van praktijkvoorbeelden werd duidelijk hoe participatie concreet vorm kan krijgen bij technologische innovaties in de stad.

De bijeenkomst stond ook in het teken van de maatschappelijke en bestuurlijke uitdagingen rondom AI. Marc Steen van TNO ging in op de rol van deugdethiek. Tijdens panelgesprekken spraken Thijs Turèl (Amsterdam Institute for Advanced Metropolitan Solutions), Eelco Thiellier (Gemeente Amsterdam), Munish Ramlal (Metropoolregio Amsterdam), Kars Alfrink (TU Delft) en Jiska Engelbert (Erasmus Universiteit Rotterdam / Universiteit Leiden) over vragen als: wanneer is transparantie voldoende, hoe organiseer je blijvende bewonersparticipatie en hoe geef je publieke waarden een plek in de ontwikkeling van technologie?

Het eerste exemplaar van het handboek werd uitgereikt aan Ger Baron, Chief Technology Officer van de Gemeente Amsterdam. Het handboek is gratis te downloaden.