Tijdens AI020 viel OpenIris op met hun glasheldere missie: de communicatie tussen overheden en burgers aanzienlijk toegankelijker maken via AI. Oprichters Mairen Zeevenhoven en Pepijn van Diepen bouwen aan een spraakgestuurde oplossing voor mensen die nu vaak buiten de boot vallen.
Het idee ontstond nog geen jaar geleden toen Mairen deelnam aan een programma op Startup Village in Amsterdam. “In het begin ben je vooral aan het onderzoeken waar de markt en de samenleving echt behoefte aan hebben,” legt Mairen uit. Deze aanpak legde al snel bloot dat communicatie in het publieke domein een gigantisch knelpunt is. In april sloot Pepijn aan als co-founder na een carrière van negen jaar bij betalingsgigant Adyen. Nadat hij het bedrijf had zien groeien van 300 naar 4500 medewerkers, voelde Pepijn de behoefte om in een kleiner team te werken met een pure focus op maatschappelijke impact. “Voor mij ging het niet om het geld,” zegt Pepijn. “Mairen en ik vonden elkaar direct in onze drang om échte maatschappelijke impact te maken. Wij geloven dat een gezonde bedrijfsvoering en sociale waarde perfect hand in hand kunnen gaan.”
Hoe dichten jullie de huidige communicatiekloof binnen de samenleving?
“De noodzaak is enorm, want een grote groep mensen loopt vandaag de dag vast op ingewikkelde bureaucratische taal of digitale systemen. Ongeveer 25% van de mensen in Nederland heeft moeite met communiceren boven B1-niveau, en daarnaast spreekt een grote groep arbeidsmigranten simpelweg geen Nederlands of Engels. Zij vallen nu buiten het systeem. Tegelijkertijd missen overheden en gemeentes door de enorme krapte op de klantcontactcentra simpelweg de mankracht om iedereen telefonisch te woord te staan. Onze digitale spraakassistenten lossen dit op.”
Hoe werkt dit?
We kiezen heel bewust voor de telefoon als kanaal: bijna iedereen kan bellen, wat de drempel meteen wegneemt. Gebruikers bellen een nummer, stellen hun vraag in hun eigen taal en krijgen direct antwoord in begrijpelijke taal. Na het gesprek ontvangen ze automatisch een samenvatting via sms met de juiste links of contactgegevens, zodat ze direct actie kunnen ondernemen.
Hoewel de techniek breed inzetbaar is, focussen we ons nu specifiek op arbeidsmigranten. Er is op dit moment ambtelijk gezien simpelweg te weinig geregeld voor deze groep. Deze mensen weten vaak niet waar ze recht op hebben of waar ze hulp kunnen vinden. Als we dat gat kunnen dichten, maken we écht impact.”
Hoe garanderen jullie dat de AI betrouwbaar en veilig blijft voor overheden?
“Betrouwbaarheid en privacy zijn onze absolute fundamenten. Omdat we met overheden werken, is ons systeem volledig geanonimiseerd en ingericht volgens de strengste AI-wetgeving. Daarnaast maken we gebruik van een zogenaamd RAG-systeem (Retrieval-Augmented Generation). Dit betekent dat de AI uitsluitend put uit een vooraf gedefinieerde en geverifieerde database van de specifieke gemeente of instantie. We geven expliciet geen advies; we bieden betrouwbare, feitelijke informatie. Als een vraag buiten de ingeladen scenario’s valt, gaat de AI niet hallucineren; het systeem is zo getraind dat het dan eerlijk aangeeft het antwoord niet te weten en de beller direct doorverwijst naar een menselijke medewerker.
Technologie is echter slechts een deel van de oplossing. We hebben onlangs nog een hackathon georganiseerd met gedragswetenschappers van de UvA om de psychologie van onze doelgroep te ontleden. Denk aan een kwetsbare arbeidsmigrant wiens paspoort is ingenomen door een malafide werkgever; zo iemand is begrijpelijkerwijs bang en achterdochtig. Hoe bereik je hen? Daarom rollen we dit niet alleen digitaal uit, maar juist in nauwe samenwerking met lokale netwerken, zoals Poolse of Bulgaarse supermarkten, kerken en bestaande gemeentelijke hulppunten. We willen een aanvulling zijn op de bestaande hulp, geen vervanging.”
Wat betekent de winst van de pitchcompetitie op AI020 voor de toekomst van OpenIris?
“Mensen hebben vaak geen hekel aan AI omdat het AI is, maar omdat veel bestaande chatbots en keuzemenu’s simpelweg slecht werken. Onze focus ligt daarom obsessief op kwaliteit: het gesprek moet natuurlijk en intuïtief aanvoelen. Als dat lukt, volgt de adoptie vanzelf. Dankzij onze winst op AI020 hebben we een vliegende start. We hebben een rechtstreekse ingang gewonnen om ons product te pitchen bij de CTO van de gemeente Amsterdam. Voor een diverse stad met honderden verschillende culturen is onze tool natuurlijk bizar waardevol. Een brief van de overheid is nu nog eenrichtingsverkeer: je kunt er geen verduidelijkende vragen aan stellen. Spraak-AI maakt die communicatie interactief en stelt mensen in staat om stap voor stap uitleg te krijgen in hun eigen tempo.
Wat betekent succes voor OpenIris?
Succes betekent voor ons dat we kunnen voorkomen dat mensen in de problemen komen door onbegrijpelijke bureaucratie. Als we kunnen voorkomen dat er ook maar één persoon uiteindelijk door miscommunicatie onder een brug moet slapen, zijn we al succesvol. Maar we blijven nuchtere ondernemers: de eerste concrete mijlpaal is nu de komende zes maanden overleven, ons netwerk uitbreiden en ons product succesvol live brengen bij de eerste beslissingsmakers.”
Oproep aan het ecosysteem (en taalliefhebbers)
Het team van OpenIris spreekt samen al zo’n vier talen, maar om de grootste migrantengroepen in Nederland écht goed te ondersteunen is er meer hulp nodig. Spreekt u vloeiend Pools, Bulgaars, Roemeens of Oekraïens? OpenIris zoekt moedertaalsprekers om als testpanel de taal- en spraakkwaliteit grondig te verifiëren.
Bent u een organisatie of gemeente? Ziet u binnen uw organisatie een concrete use-case voor deze technologie, dan bent u te allen tijde welkom om contact op te nemen en de mogelijkheden te bespreken.
Interesse om OpenIris te helpen testen of om samen te werken? Stuur direct een e-mail naar: [email protected] of [email protected]
Lees ook
