Voor Marc is AI geen abstract praatje op een PowerPoint-slide, maar een technologie met echte maatschappelijke impact. “Sommige mensen vonden het destijds vreemd dat ik een succesvolle technische rol als data scientist opgaf voor ethiek en compliance,” blikt Marc terug op zijn carrièrewending. “Maar al vroeg merkte ik dat bepaalde algoritmen discriminerende patronen vertoonden. Voor mij voelde de overstap naar AI-risicomanagement dan ook als een natuurlijke volgende stap. We moeten stilstaan bij de maatschappelijke impact, zeker nu AI steeds dieper in ons dagelijks leven doordringt.”

Gefeliciteerd met de titel AI Person of the Year. Wat betekent deze prijs persoonlijk en inhoudelijk voor je?

“Dankjewel! Het betekent stiekem echt heel veel voor me. Het is de derde editie en het is een echte publieksprijs, een beetje afgekeken van Time’s Person of the Year. Dat juist het publiek massaal stemt, maakt het extra bijzonder. Voor mij is het een enorme erkenning voor het werk dat ik doe in het Responsible AI-veld, zowel binnen KPMG als daarbuiten via workshops, gastcolleges en op LinkedIn. Het laat zien dat het gesprek gelukkig verschuift: we kijken niet meer alleen naar wat technisch kan of juridisch mag, maar naar wat we als samenleving zouden moeten willen.”

Hoe vertaal je die gedachte naar de praktijk? Waar draait verantwoorde AI om?

“Voor mij rust Responsible AI op drie pijlers: technische degelijkheid, wet- en regelgeving, en ethische verantwoording. De allereerste vraag moet altijd zijn: wíllen we hier wel AI inzetten? Als menselijk contact een kernwaarde is binnen je organisatie, moet je processen misschien helemaal niet automatiseren. Daarnaast moeten we continu waken voor vooroordelen in data. Als een gemeente bijvoorbeeld wijkdata analyseert en de focus te veel op één specifieke buurt legt, ontstaat er een vertekend beeld. Iemand die in een achterstandswijk woont en in een mooie auto rijdt, is niet per definitie een crimineel. We moeten zowel technische tools als menselijk gezond verstand gebruiken om die bias te minimaliseren.”

Zijn die verborgen vooroordelen ook de grootste risico’s van dit moment?

“Ja, omdat ze vaak onzichtbaar zijn. Nederland kent helaas al pijnlijke voorbeelden van misbruik van algoritmen, zoals de Toeslagenaffaire. Generatieve AI brengt weer nieuwe risico’s met zich mee: systemen die onverwachte, subtiele fouten maken. Organisaties moeten daarom niet proberen elk denkbaar scenario te voorspellen, maar vooral investeren in het minimaliseren van de ‘bijkomende schade’ als het een keer misgaat.
Eigenlijk vind ik dat er momenteel te véél over AI wordt gepraat. Het is een complex onderwerp en iedereen – ook zonder expertise – voelt de druk om er een mening over te hebben. De centrale vraag moet veel fundamenteler zijn: wat betekent deze technologie op de lange termijn voor de mensheid, onze banen en ons doel in de samenleving?”

Zie je ook kansen op de werkvloer of in het onderwijs?

“Absoluut. In het onderwijs kan AI zorgen voor fantastische, gepersonaliseerde leerprogramma’s. Net zoals de rekenmachine ooit het onderwijs en de arbeidsmarkt veranderde, zal AI dat doen met onze vaardigheden. Banen die puur bestaan uit makkelijk te automatiseren taken gaan veranderen of verdwijnen. Complexere, holistische rollen zullen juist ondersteund worden door AI, waarbij de mens de uiteindelijke beslissingen blijft nemen. De huidige taalmodellen bezitten trouwens nog lang niet de basis voor échte intelligentie op menselijk niveau. Daar is eerst een compleet nieuwe technologische doorbraak voor nodig.”

Wat is jouw belangrijkste missie nu je deze titel draagt?

“Ik wil vooral de polarisatie uit het publieke debat halen. De discussie moet niet gaan over vóór of tegen AI zijn, of over apocalyptische doemscenario’s. Leiders moeten scherp krijgen wat technisch haalbaar is, wat de échte risico’s zijn en waar AI daadwerkelijk waarde toevoegt, in plaats van af te gaan op sensationele krantenkoppen. Mijn advies is simpel: je hoeft niet overal meteen een mening over te hebben. Raadpleeg experts, bouw eerst kennis op voor je oordeelt, en zoek de verbinding met mensen die de technologie écht begrijpen. Dat is hoe we samen het Amsterdamse AI-ecosysteem sterker maken en ervoor zorgen dat AI op een verantwoorde manier waarde toevoegt.”