De Nederlandse zorg staat onder toenemende druk door vergrijzing, een groeiend aantal patiënten met meerdere aandoeningen tegelijk en een aanhoudend tekort aan zorgpersoneel. Schattingen wijzen erop dat in 2040 één op de vier werkenden in de zorg zou moeten werken om aan de vraag te voldoen. Veel AI-toepassingen die voor de zorg worden ontwikkeld, bereiken de dagelijkse praktijk nog niet. Trinitas HORIZON wil die kloof verkleinen door AI te ontwikkelen die bruikbaar, betrouwbaar en toepasbaar is in de context van de huisartsenpraktijk.

Het consortium richt zich op een van de meest uitdagende onderdelen van de zorg: de eerste diagnostische beoordeling door de huisarts. Patiënten komen steeds vaker met meerdere en soms nog vage klachten, terwijl het aantal beschikbare diagnostische tests en databronnen blijft groeien. Die combinatie kan leiden tot herhaalde onderzoeken, onnodige verwijzingen, onzekerheid bij patiënten en extra druk op het zorgsysteem. Het consortium ontwikkelt een AI-ondersteund platform dat diagnostische informatie samenbrengt en huisartsen helpt beter onderbouwde beslissingen te nemen, gericht op een zogeheten ‘first-time-right’-diagnose: zo vroeg mogelijk de juiste richting kiezen, zodat patiënten sneller duidelijkheid krijgen en passende zorg ontvangen.

Peter Bosman, groepsleider van de Evolutionary Intelligence-groep bij CWI, neemt als medeaanvrager deel aan Trinitas HORIZON. Hij brengt expertise in op het gebied van kunstmatige intelligentie, data science en algoritmische methoden. De huisartsenpraktijk verschilt wezenlijk van een ziekenhuisomgeving: klachten zijn er vaak nog niet eenduidig en diagnostisch redeneren vraagt om het afwegen van meerdere mogelijke verklaringen tegelijk. De AI-methoden die binnen het consortium worden ontwikkeld, moeten dan ook kunnen omgaan met onzekerheid, onvolledige informatie en uiteenlopende databronnen. Daarbij gaat het niet uitsluitend om het ontwikkelen van geavanceerde technologie, maar ook om de vraag hoe die technologie goed aansluit op de behoeften en werkwijze van huisartsen.

Trinitas HORIZON brengt een breed landelijk netwerk samen. Alle Nederlandse universitair medische centra en hun afdelingen Huisartsgeneeskunde zijn betrokken, naast huisartsenorganisaties, ziekenhuizen, eerstelijnsorganisaties, patiëntenorganisaties, universiteiten, technologiepartners en experts op het gebied van sociale, ethische en juridische aspecten van zorginnovatie. Consortiumleider Saskia Haitjema van UMC Utrecht omschrijft het doel als volgt: “Samen ondersteunen we huisartsen bij het beantwoorden van belangrijke diagnostische vragen: moet iemand worden doorverwezen naar het ziekenhuis, en wanneer niet? En missen we geen zeldzame ziekte? Zo zorgen we dat patiënten sneller het juiste diagnostische pad volgen en eerder de juiste behandeling krijgen.”