Als leerlingen zich in Amsterdam aanmelden voor het voortgezet onderwijs, rangschikken zij hun voorkeursscholen. Maar is het aangeven van de werkelijke voorkeur wel altijd de beste manier om een plek te bemachtigen? Die vraag staat centraal in het onderzoek van Mayesha Tasnim, promovenda bij de groep Socially Intelligent Artificial Systems (SIAS) van het Informatics Institute (UvA). <\/p>\n","nieuwsbericht":"
Systemen die schoolplaatsen toewijzen, staan voor een lastige afweging. Sommige, zoals de loting die Amsterdam gebruikt (Random Serial Dictatorship), zijn zo ontworpen dat eerlijke rapportage de beste optie is, maar leiden er soms toe dat leerlingen op een school terechtkomen die ver onderaan hun lijst staat. Andere systemen geven in totaal meer leerlingen een plek op een voorkeursschool, maar maken het tegelijk lonend om voorkeuren strategisch anders in te vullen dan de werkelijke voorkeur. <\/p>\n
Tasnim onderzocht een alternatieve methode, rank-minimising matching, die meer gewicht geeft aan de voorkeuren van leerlingen. Die verbetert de resultaten over het algemeen, maar brengt een nieuw risico met zich mee: gezinnen met meer informatie of zelfvertrouwen kunnen hun voorkeurslijst strategisch aanpassen en zo een voordeel behalen ten opzichte van gezinnen die simpelweg hun oprechte voorkeur opgeven. Ook aanvullend beleid, zoals de Amsterdamse plaatsingsgarantie, kan dit gedrag onbedoeld stimuleren. <\/p>\n
Toch blijkt uit een bevraging van 140 Amsterdamse ouders dat heldere uitleg over de risico's van strategisch invullen mensen kan ontmoedigen dat te doen. Volgens Tasnim laat dit zien dat eerlijke schooltoewijzing niet alleen een technische kwestie is: hoe duidelijk een systeem wordt gecommuniceerd, bepaalt mede of het ook eerlijk uitpakt. Haar onderzoek wijst niet op \u00e9\u00e9n simpele vervanging voor het huidige Amsterdamse systeem, maar onderstreept dat nieuwe regels grondig getest moeten worden voordat ze worden ingevoerd. <\/p>\n","text_externe_bron":"Lees meer op de UvA site","link_externe_bron":"https:\/\/www.uva.nl\/shared-content\/subsites\/informatics-institute\/nl\/nieuws\/2026\/09\/hoe-kunnen-algoritmen-plaatsen-op-middelbare-scholen-eerlijk-toewijzen.html?origin=C7qo0vSuQiCeMfPYaosIew","referentie":""},"nieuws-tax":[],"class_list":["post-5847","nieuws","type-nieuws","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/amsterdamai.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/nieuws\/5847","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/amsterdamai.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/nieuws"}],"about":[{"href":"https:\/\/amsterdamai.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/nieuws"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/amsterdamai.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5846"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/amsterdamai.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5847"}],"wp:term":[{"taxonomy":"nieuws-tax","embeddable":true,"href":"https:\/\/amsterdamai.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/nieuws-tax?post=5847"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}