Eeuwenoude grootboeken, handelsregisters en rekeningen bevatten waardevolle informatie over handel, economie en het dagelijks leven, maar zijn door complexe lay-outs en handschrift nauwelijks doorzoekbaar. Het onderzoeksproject FORTES, geleid vanuit de Vrije Universiteit Amsterdam, wil daar verandering in brengen met behulp van nieuwe AI-methoden.<\/p>","nieuwsbericht":"
FORTES staat voor Framework for Open Research on Trade and Economic Sources en wordt geleid door assistent-professor Sabine Go van de Vrije Universiteit Amsterdam en het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis. Het project ontvangt subsidie binnen de TDCC 2025-call van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Bestaande AI- en transcriptiesoftware heeft grote moeite met tabellen en andere complexe lay-outs in historische documenten, waardoor veel gedigitaliseerde archiefstukken nog altijd niet goed doorzoekbaar of analyseerbaar zijn.<\/p>\n
Het project ontwikkelt open-source methoden waarmee handgeschreven historische tabellen automatisch kunnen worden omgezet naar gestructureerde en analyseerbare data. Daarvoor werkt het team onder meer met de boeken van de Amsterdamse Wisselbank en de administratie van de Middelburgse Commercie Compagnie, twee collecties die van groot belang zijn voor de economische en sociale geschiedenis van Nederland en zijn handelsnetwerken in Europa en daarbuiten. Met de nieuwe methoden kunnen onderzoekers op grote schaal historische transacties analyseren, handelsnetwerken reconstrueren en economische ontwikkelingen over lange perioden bestuderen.<\/p>\n
De binnen FORTES ontwikkelde technieken worden ook getest op uiteenlopende andere bronnen, zoals bevolkingsregisters, pati\u00ebntendossiers, kadastrale tabellen en historische weergegevens, zodat ze breed toepasbaar zijn. Erfgoedinstellingen kunnen de methoden vervolgens hergebruiken om hun collecties toegankelijker te maken voor onderzoekers, studenten en het brede publiek. Alle software, modellen en datasets worden open beschikbaar gesteld.<\/p>\n
Het project start in het najaar van 2026 en heeft een looptijd van 24 maanden. Naast technische ontwikkeling richt FORTES zich sterk op samenwerking en kennisdeling via trainingen, workshops en praktische handleidingen voor onderzoekers en erfgoedprofessionals. Het projectteam bestaat naast Sabine Go uit Gerhard de Kok en Lodewijk Petram van het Huygens Instituut, Leon van Wissen van de Universiteit van Amsterdam en Christiaan van Bochove van de Universiteit Utrecht. Samenwerkingspartners zijn onder meer Maastricht University, Radboud University, Universit\u00e4t Regensburg, Erasmus University Rotterdam, het Stadsarchief Amsterdam en het Zeeuws Archief.<\/p>","text_externe_bron":"Lees verder op de website van Vrije Universiteit Amsterdam","link_externe_bron":"https:\/\/vu.nl\/nl\/nieuws\/2026\/subsidie-project-dat-data-uit-historische-economische-bronnen-toegankelijk-maakt","referentie":""},"nieuws-tax":[],"class_list":["post-5413","nieuws","type-nieuws","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/amsterdamai.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/nieuws\/5413","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/amsterdamai.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/nieuws"}],"about":[{"href":"https:\/\/amsterdamai.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/nieuws"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/amsterdamai.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5412"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/amsterdamai.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5413"}],"wp:term":[{"taxonomy":"nieuws-tax","embeddable":true,"href":"https:\/\/amsterdamai.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/nieuws-tax?post=5413"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}