Waarom dit lab?

AI kan beleidsmakers helpen door alternatieve ontwerpen te verkennen of inzichten te bieden die anders onder de radar blijven. Maar dat vraagt om zorgvuldigheid.
“Je wilt voorkomen dat een systeem onbedoeld bepaalde wijken benadeelt, of dat ontwerpers de regie verliezen,” zegt Walraven. “Daarom is het belangrijk om techniek, praktijk en publieke waarden bij elkaar te brengen.”

Het Mobility Design Lab is opgericht om precies dat te doen: niet alleen kijken wat AI technisch kan, maar hoe je het verantwoord inzet in een echte stad met echte bewoners.

Wat gaat het lab doen?

Het lab brengt modelbouwers, stedenbouwers, juristen, gemeenten, bedrijven en onderzoekers samen. Daarbij draait het niet om het bouwen van nieuwe algoritmes, maar om vragen zoals:

• hoe borg je publieke waarden in AI-ondersteund ontwerpen?
• hoe voorkom je bias en ongelijke effecten tussen groepen?
• welke rol blijven ontwerpers en beleidsmakers zelf houden?
• en hoe moet regelgeving meebewegen?

Amsterdam fungeert als belangrijke praktijkpartner. “Amsterdam is een complexe stad, met veel data en ervaring met digital twins. Dat helpt ons enorm om echte vraagstukken te testen.”

Hoe werkt het straks in de praktijk?

De komende drie jaar werkt het lab aan concrete thema’s zoals mobiliteitshubs, parkeren, laden en verkeersmanagement. Digital twins worden daarbij vooral ingezet als gesprekstool: inzichtelijk, visueel en uitnodigend om samen naar scenario’s te kijken.

“AI moet helpen, niet beslissen,” benadrukt Walraven. “Het doel is om trade-offs duidelijk te maken, niet om te zeggen: je moet dit bouwen.”

Bewoners zullen vooral via sessies worden betrokken, zodat ze kunnen meepraten over effecten in hun wijk. Op langere termijn wil het lab ook verkennen hoe zulke tools toegankelijker kunnen worden voor inwoners.

Een open uitnodiging

Het Mobility Design Lab start met een stevige basis, maar is nadrukkelijk bedoeld als groeiend ecosysteem. “Iedereen die aanknopingspunten ziet, is welkom om mee te doen,” zegt Walraven.